Kısaca
- Belçika’da ihlaller 4 dereceye ayrılır; tutar ve ehliyet yaptırımı dereceye göre değişir.
- Bir ceza dört aşamadan geçebilir: anında tahsilat → savcılık uzlaşması → ödeme emri → polis mahkemesi. Her aşamada tutar artar.
- Kazada başkasına zarar verildiyse anında tahsilat hiç teklif edilemez.
- Kazalı dosyada savcılığın uzlaşma bedelini ödemek, tazminat davasında kusurunuzun aksi ispat edilemez karinesi olur. Ödemeden önce düşünün.
- Anında tahsilatı veya savcılık uzlaşmasını ödemek kamu davasını sona erdirir; ödedikten sonra itiraz edemezsiniz. İtiraz edecekseniz ödemeyin (Trafik Polisi Kanunu md. 65).
- 1.9.2026’dan sonraki fiillerde mahkeme cezaları ek ondalıkla (×1,25) ödenir; tutarlar 2026 başındaki düzeyde kalır.
Trafik cezası çoğu zaman “öde ve unut” gibi görünür. Kazaya karıştıysanız ise bu refleks pahalıya mal olabilir: bir cezai ödeme, sigorta dosyanızdaki kusur tartışmasını sizin aleyhinize kapatabilir. Bu rehber ceza sistemini ve kazalı dosyalarda dikkat edilmesi gereken noktayı anlatır.
Dört derece
| Derece | Tanım | Örnekler |
|---|---|---|
| 1. | Diğer tüm kural ihlalleri | Sinyal vermemek, çoğu park kuralı |
| 2. | Kişilerin güvenliğini dolaylı tehlikeye atan ihlaller | Emniyet kemeri takmamak, sağdan gelene yol vermemek, sağdan sollamak |
| 3. | Güvenliği doğrudan tehlikeye atan ihlaller | Kırmızı ışıkta geçmek, sürerken telefonu elde kullanmak |
| 4. | Kazada neredeyse kaçınılmaz olarak bedensel zarara yol açan ihlaller | Otoyolda geri gitmek veya U dönüşü, kapalı hemzemin geçide girmek, izinsiz yarış |
(Trafik Polisi Kanunu md. 29; KK 30.9.2005)
Bir ceza hangi aşamalardan geçer?
| Aşama | 1. derece | 2. derece | 3. derece | 4. derece |
|---|---|---|---|---|
| Anında tahsilat (perception immédiate) | 64 € | 128 € | 191 € | 520 € (yalnız Belçika’da oturmayanlar) |
| Savcılık uzlaşması (transaction) | 94 € | 176 € | 259 € | — |
| Ödeme emri (ordre de paiement, uzlaşma +%35) | 127 € | 238 € | 350 € | — |
| Polis mahkemesi (1.9.2026 sonrası fiiller, ödenecek tutar) | 100–2.500 € | 200–2.500 € | 300–5.000 € | 400–5.000 € |
Tutarlara idari harç eklenir: anında tahsilat ve uzlaşmada 10,67 €, ödeme emri ve mahkûmiyette 30,56 € (2026). Mahkûmiyette ve ödeme emrinde ayrıca Suç Mağdurlarına Yardım Fonu katkısı (250 €) ve yargılama giderleri gelebilir. Hız cezalarında mahkeme aralığı 100–5.000 €’dur.
1.9.2026 değişikliği: Yeni Ceza Kanunu yürürlüğe girdi ve trafik cezaları yeniden yazıldı (Kanun 25.5.2026). Kanundaki tutarlar artık “ek ondalık” (décimes additionnels) ile ×1,25 çarpılarak ödenir (Kanun 5.3.1952 md. 1). Sonuç: ödenecek tutarlar 1.2.–31.8.2026 dönemindekiyle aynıdır. Sigortasız araç kullanmada 1.9.2026’dan sonraki fiiller için hapis cezası yoktur; ödenecek para cezası 1.000–10.000 €’dur.
Ehliyet
- 2. ve 3. derece: hâkim 8 gün–5 yıl ehliyet yasağı verebilir.
- 4. derece: hâkim 8 gün–5 yıl ehliyet yasağı vermek zorundadır (vermezse gerekçe yazar).
- Hız aşımı 40 km/s’i (yerleşim içi, Zone 30 ve okul çevresinde 30 km/s’i) geçerse anında tahsilat yoktur, dosya mahkemeye gider.
- Ağır kusurla ağır yaralama veya ölümle sonuçlanan kazada, alkol ve kazadan kaçmada ehliyete anında el konabilir (15 gün; mahkeme uzatabilir).
- Mahkemenin verdiği para cezası 2 ay içinde ödenmezse ehliyet yasağına çevrilebilir.
Kazada neden farklı?
Anında tahsilat mümkün değildir. Fiil başkasına zarar verdiyse, sadece maddi hasar olsa bile, polis yerinde para tahsil edemez (Trafik Polisi Kanunu md. 65 §1). Dosya savcılığa gider.
Savcılık uzlaşması ve kusur karinesi. Başkasına zarar verilen dosyada savcılık uzlaşmayı ancak zarar tamamen giderildiyse veya siz hukuki sorumluluğunuzu yazılı olarak kabul edip zararın tartışmasız kısmının ödendiğini gösterirseniz teklif edebilir. Kanun şunu da söyler: mağdur hakkını mahkemede ileri sürerse, uzlaşma bedelini ödemeniz kusurunuzun aksi ispat edilemez karinesidir (présomption irréfragable de sa faute; Ceza Muhakemesi Kanunu md. 216bis §4).
Bunun pratik anlamı:
- Karineyi teklifi kabul etmek değil, bedeli ödemek doğurur.
- Karine “kusur” içindir; zararın miktarı ve karşı tarafın da kusurlu olup olmadığı ayrıca tartışılabilir.
- Karşı tarafla kusur paylaşımında anlaşamıyorsanız, ödemeden önce sigortacınızla veya bir avukatla konuşun.
- Yanlışlıkla yerinde ödenmiş bir anında tahsilat böyle bir karine doğurmaz.
Ceza ile sigorta ayrı şeylerdir. Ceza dosyası devletle aranızdadır; kusur paylaşımı ve tazminat ise sigortacılar ve mağdurla aranızdaki konulardır. Trafik cezaları sigortalanamaz; hukuki koruma sigortanız cezayı ödemez (Sigorta Kanunu md. 155), ama savunma masrafınızı karşılayabilir.
Süreler
| Adım | Süre |
|---|---|
| Durdurulmadan tespitte PV suretinin gönderilmesi | 30 gün |
| Anında tahsilatı ödeme | 10 gün |
| Uzlaşmayı ödeme | Teklifte yazan süre (15 gün–3 ay) |
| Ödeme emrine ödeme veya itiraz | 30 gün |
| Gıyabi hükme itiraz | Tebliğden itibaren 15 gün |
| İstinaf | 30 gün |
| Kamu davası zamanaşımı | 3 yıl |
Ödeme emrine itiraz ederseniz dosya mahkemeye gider ve hâkim daha yüksek bir ceza da verebilir. Mahkemede avukat zorunlu değildir; ama ehliyet yasağı riski, alkol, tekerrür veya kaza varsa büyük fark yaratabilir.
Ödemeden önce kontrol listesi
- İtiraz etmek istiyor muyum? Öyleyse ödemeyin: ödeme davayı kapatır ve sonradan itiraz edilemez.
- Elimdeki belge ne? Anında tahsilat mı, uzlaşma teklifi mi, ödeme emri mi, celp mi?
- Olayda başkasına zarar verildi mi?
- Kaza varsa: kusur paylaşımı netleşti mi? Sigortacım ne diyor?
- Plaka, yer, saat doğru mu?
- Süre ne zaman doluyor?
Kaza Tespit Simülasyonumuz, uzlaşma bedelini ödemeden önce kaza türünüze göre bir ön kusur değerlendirmesi görmenize yardım eder.
Kaynaklar
- Trafik Polisi Kanunu (16.3.1968), konsolide
- KK 19.4.2014 (anında tahsilat), konsolide
- codedelaroute.be, dereceye göre ihlaller
- Anayasa Mahkemesi 83/2016 (md. 216bis metni)
- Kanun 25.5.2026 (Yeni Ceza Kanunu sonrası uyarlama)
- Kanun 5.3.1952 (ek ondalıklar), Justel
- codedelaroute.be, Yeni Ceza Kanunu ve trafik
Bu rehber genel bilgi amaçlıdır, hukuki tavsiye değildir. Bilgiler 29.09.2026 tarihi itibarıyla günceldir.