INSURANCESigorta uyuşmazlıklarında çözümÖn değerlendirmeTRNLFREN
← Tüm rehberlerSigorta8 dk okumaGüncelleme 30 Eylül 2026

Süreler ve zamanaşımı: hangi hakkı ne zamana kadar kullanabilirsiniz

Kaza bildiriminden dava açmaya, Ombudsman'dan trafik cezasına kadar Belçika'da sigorta ve trafik uyuşmazlıklarındaki önemli süreleri tek tabloda bulabilirsiniz.

Kısaca

  • Kendi sigortacınıza karşı dava süresi 3 yıl, karşı tarafın sigortacısına karşı doğrudan dava süresi 5 yıldır.
  • Sigortacı talebinize 3 ay içinde gerekçeli yanıt vermek zorundadır.
  • Kazayı sigortacınıza derhal, en geç 8 gün içinde yazılı bildirin.
  • Ombudsman’a başvuru zamanaşımını durdurur.
  • Hasar ihbarı zamanaşımını yalnızca zamanında yapıldıysa keser.
  • Trafik cezalarında süreler çok kısadır: ödeme emrine itiraz 30 gün, gıyabi hükme itiraz 15 gün.

Haklı bir talep de süresi geçtikten sonra ileri sürülemeyebilir. Bu rehber en önemli süreleri bir araya getirir. Genel kural: süreyi ilk gün takvime yazın ve kesilme ya da durma gibi uzatıcı etkileri hesaba katmadan hesaplayın.

Kaza ve hasar sonrası ilk süreler

Ne? Süre Dayanak
Kazayı RC auto sigortacınıza bildirmek Yazılı, derhal ve en geç 8 gün (makul hız yeterlidir) AR 16.4.2018 ek md. 32; Sigorta Kanunu md. 74
Mahkeme belgelerini sigortacıya iletmek 48 saat AR 16.4.2018 ek md. 32
Sigortacının gerekçeli yanıtı veya teklifi 3 ay (tam talepten itibaren) Sigorta Kanunu md. 73/1; 1989 Kanunu md. 13-14
Yanıt gelmezse Kendiliğinden 300 €; taahhütlü hatırlatmadan sonra 11 gün içinde yanıt yoksa günlük 300 € (endeksli) Aynı maddeler
Kararlaştırılan tutarın ödenmesi 30 gün; RC auto’da kabulden sonra 30 iş günü Sigorta Kanunu md. 73/1 §6; 1989 Kanunu md. 13
Yangın (basit risk): barınma ve ilk ihtiyaçlar 15 gün Sigorta Kanunu md. 121
Yangın: ekspertizin kapanması / ödeme 90 gün / kapanıştan sonra 30 gün Sigorta Kanunu md. 121
Hasar geçmişi belgesi (motor) Talepten itibaren 15 gün 1989 Kanunu md. 7 §2

Bu süre ve ceza kuralları genel rejimde 1.10.2024’ten sonra yapılan taleplere, zorunlu trafik sigortasında 12.4.2024’ten sonraki kazalara uygulanır. Daha eski trafik kazalarında eski metin geçerlidir: yanıt verilmezse ceza günde 250 €’dur ve endekslenmez.

Geç ödenen tutarlara, genel rejimde yasal faizin iki katı oranında faiz işler (Sigorta Kanunu md. 73/1 §6).

Dava açma süreleri (zamanaşımı)

Kimin, kime karşı? Süre Dayanak
Sigortalı → kendi sigortacısı (sözleşmeden doğan dava) 3 yıl olayın öğrenilmesinden; olaydan itibaren en fazla 5 yıl (hile hariç; bu azami süre de kesilebilir ve durabilir) Sigorta Kanunu md. 88 §1
Mağdur → sorumlunun sigortacısı (doğrudan dava) 5 yıl; en fazla 10 yıl Sigorta Kanunu md. 88 §2
Mağdur → sorumlu kişi (sözleşme dışı sorumluluk) 5 yıl öğrenmeden; en fazla 20 yıl Eski Medeni Kanun md. 2262bis
Sigortacının rücu davası 3 yıl, her ödeme ayrı başlatır Sigorta Kanunu md. 88 §3
İş kazası tazminatı 3 yıl 1971 Kanunu md. 69
Haksız alınan primin iadesi 10 yıl Sebepsiz ödeme
Hayat sigortası birikmiş karşılığı 30 yıl Sigorta Kanunu md. 88 §1; Anayasa Mahkemesi 16/2024

Süreyi uzatan durumlar (bunlara güvenmeyin; yalnızca ek güvence olarak düşünün):

  • Zamanında yapılan hasar ihbarı, sigortacı kararını yazılı bildirene kadar zamanaşımını keser (Sigorta Kanunu md. 89 §3).
  • Ombudsman’a yapılan tam başvuru, sonuç bildirilene kadar zamanaşımını durdurur (md. 322 §2/2).
  • Reşit olmayanlar aleyhine süre, sigortacıya karşı davalarda reşit olana kadar işlemez (md. 89 §1).

Hasar ihbarı ve zamanaşımı: mahkemeler ne diyor?

Sigortacınıza karşı dava süresini en çok etkileyen şey hasar ihbarıdır. Yargıtay ve istinaf mahkemeleri şu noktaları netleştirdi:

  • Yalnızca zamanında ihbar keser. Zamanaşımını kesen ihbar, kanuna ve poliçeye uygun, yani zamanında yapılmış ihbardır; geç yapılan ihbar zamanaşımını kesmez (Cass. 13.3.2026, C.25.0020.F). İhbarı geciktirdiyseniz süreyi korumak için başka bir yol (ör. dava açmak) gerekebilir; vakit kaybetmeden bir uzmana danışın.
  • Kesilme, sigortacının yazılı kararı size bildirilene kadar sürer. Karar size ya da bu bildirimi almaya yetkili kıldığınız temsilciye bildirilmelidir; yalnızca bir temsilcinize bildirilmesi yetmez (Cass. 18.4.2016, C.15.0450.F). Kararın açık olması gerekir: Liège İstinaf Mahkemesi, teminatı açıkça reddeden bir yazıdan sonra yeni sürenin başladığını kabul etti (aşağıdaki madde). Zarar görenin karşı tarafın sigortacısına açtığı doğrudan davada Yargıtay, yazının müzakerelerin kesin olarak bittiğini makul olarak anlatacak kadar açık ve tereddütsüz olmasını arar (Cass. 21.9.2023, C.22.0462.N); bildirimin zarar görene ya da yetkili temsilcisine yapılması kuralı orada da geçerlidir (Cass. 9.10.2025, C.24.0476.N).
  • Açık yazılı karardan sonra süre yeniden işler. Sigortacı kararını açıkça yazılı bildirdiğinde kesilme sona erer ve yeni bir 3 yıllık süre başlar. Örneğin bir ceza soruşturmasının sonucunu beklemek bu süreyi kendiliğinden durdurmaz (Liège İstinaf 10.12.2018, 2017/RG/721). Ret mektubunun tarihini hemen not edin.
  • 5 yıllık azami süre de “mutlak” değildir. Olayı geç öğrendiyseniz 3 yıl öğrenme tarihinden işler, ama olaydan itibaren 5 yıllık bir azami süre vardır (hile hariç). Yargıtay’a göre bu 5 yıl hak düşürücü bir süre değil, kesilebilen ve durabilen bir zamanaşımı süresidir (Cass. 23.4.2026, C.25.0066.N). Yani yukarıdaki kesilme ve durma nedenleri bu süre için de ileri sürülebilir.

Bu kararlar sürenin hesabında önemlidir. Yine de en güvenli yol, süreyi kesilme ve durmayı hesaba katmadan takvime yazmaktır.

Ombudsman süreleri

Aşama Süre
Başvurunun kabul edilebilirliğine karar Tam başvurudan sonra 3 hafta
Şirketin görüş bildirmesi 1 ay
Ombudsman’ın sonucu 90 gün, karmaşık dosyada en fazla 180 gün (2025 ortalaması 88 gün)

Sözleşme süreleri

Ne? Süre Dayanak
Cayma (yeni sözleşme) Hayat 30 gün, diğerleri 14 gün (hayat dışında yalnızca önceden imzalı poliçe, sigorta talebi veya mesafeli satışla kurulan sözleşmelerde) Sigorta Kanunu md. 57
Yenilemeye itiraz Sizin için vadeden 2 ay (1.10.2024’ten beri; öncesinde 3 ay), sigortacı için 3 ay önce md. 85
Hayat dışı tüketici sözleşmesinde fesih İlk yıldan sonra her an, 2 ay ihbarla md. 85/1
Hasardan sonra fesih Ödeme veya ret kararından itibaren en geç 1 ay içinde bildirilir; en erken 3 ay sonra etkili md. 86
Prim ödenmediğinde ihtar En az 15 gün süre md. 70

Trafik cezası süreleri

Ne? Süre
Durdurulmadan tespitte tutanak (PV) suretinin gönderilmesi 30 gün (1.7.2026’dan beri)
Anında tahsilatın (perception immédiate) ödenmesi 10 gün
Savcılık uzlaşmasının (transaction) ödenmesi Teklifte yazan süre (15 gün–3 ay)
Ödeme emrine (ordre de paiement) ödeme veya itiraz 30 gün
Şirket aracında gerçek sürücünün bildirilmesi 15 gün
Gıyabi hükme itiraz (opposition) Tebliğden itibaren 15 gün
Polis mahkemesi hükmüne istinaf 30 gün
Kamu davası zamanaşımı 3 yıl (1.7.2026’dan beri tüm trafik suçları için)

Pratik öneriler

  • Her kritik adımı taahhütlü mektup veya alındı teyitli e-postayla yapın; süreler bu tarihten işler.
  • Tek bir dosyada birden fazla süre aynı anda işleyebilir: örneğin sigortacının 3 aylık yanıt süresi ve sizin 3 yıllık dava süreniz.
  • Yurt dışındaki bir kazada veya iş yolunda olan bir kazada farklı kurallar devreye girebilir; emin değilseniz uzmana danışın.

Zamanaşımıyla ilgili emsal kararları Kararlar sayfasında konuya göre arayabilirsiniz.

Kaynaklar

Bu rehber genel bilgi amaçlıdır, hukuki tavsiye değildir. Bilgiler 30.09.2026 tarihi itibarıyla günceldir.